Twee vellen papier op de vloer. Op het ene schreef ze de naam van het werk dat ze al vijftien jaar doet. Op het andere haar waarden. Zingeving. Geluk. Zelfliefde. Voorbeeld voor mijn kinderen. Geloof in mezelf. Positieve energie.
Ik vroeg haar op het eerste papier te gaan staan. Wat voel je?
“Alsof ik omgeduwd word.”
Ik noem haar Lotte. Eind dertig, moeder van twee jonge kinderen. Ze had haar baan opgezegd. En toch solliciteerde ze stiekem weer op precies hetzelfde soort werk. “Ik weet niet waar ik eindig, want ik heb echt geen idee,” zei ze.
We gingen terug naar thuis. In haar familie was geld status. Haar vader werkte alleen maar. Haar moeder voelde zich vast. Niemand zei het hardop, maar onder de oppervlakte zat een duidelijke regel: zonder geld en een goede baan ben je niks waard. En dan verdien je ook geen liefde.
Ik zei het haar zo, als iets om op te schrijven: “Vervang geld is status door geld is liefde. Schrijf dat maar op.”
En over die oude overtuiging vroeg ik haar: “Dat is een oude jas. Past die lekker?”
Ik ken die jas. In mijn eigen podcast Hart & Zakelijk vertelde ik:
“Mijn vader zei een keer tegen mij: ‘Pas op dat je niet te succesvol wordt, Jonathan.’ En waarom? Omdat hij in de Bijbel gelooft, van: geld maakt slecht. Nou, dat is pas een overtuiging over geld.”
En in een andere aflevering: “En hij was bang dat als ik dan veel geld ging verdienen, dat ik ging veranderen. En daarin, ja, was het heel duidelijk dat hij zijn overtuigingen op mij projecteerde.”
Iedere familie heeft zo’n overtuiging. Geld maakt slecht. Geld is status. Wij zijn niet van die mensen. Je moet hard werken. En je neemt hem mee, tot in je eigen bedrijf, tot in je eigen tarieven.
Je vader of moeder bedoelde het niet slecht. Zij kregen die overtuiging zelf ook mee, van hun ouders. Ik ben mild over de mens die hem doorgaf. Maar streng over het patroon. Want zolang jij hem niet ziet, kiest hij voor jou. En dan sta je over vijftien jaar nog op hetzelfde papiertje, met hetzelfde gevoel van omgeduwd worden.
Terug naar het eerste papier. Ik vroeg Lotte: “Hoe lang ben je je balans al aan het zoeken?”
Vijftien jaar. Al vijftien jaar zoeken naar een balans in iets wat haar omduwt.
Dus liet ik haar vijftien jaar vooruit kijken. Zichzelf voor de spiegel zien staan, nog steeds op datzelfde papier. Ze kon geen geluid maken. Alleen diep zuchten.
Ik vroeg: “Wat gaat jouw toekomst dan bewijzen?”
In een podcast waar ik te gast was, Muscle Up, beschreef ik wat er gebeurt als je dat pad blijft lopen: “En op een gegeven moment ben je dus tachtig uur in de week aan het werk, en dan denk je: fuck man, die patronen van mijn vader en moeder en dat pad van wat mijn ouders voor mij willen, daar word ik nu niet gelukkig van.”
Toen stapte ze op het tweede papier. Haar waarden. En weet je wat ze voelde? Leegte. Onbekend.
Daar haken de meeste vrouwen af. Het oude voelt zwaar, maar bekend. Het nieuwe voelt leeg. Dus gaan ze terug. Maar die leegte betekent niet dat het verkeerd is. Het betekent dat het nieuw is. Je hebt er nog nooit gestaan.
Ik zei: “Ik wil dat je even in die angst gaat zitten. Loop niet weg, je kan dit dragen. Je doet het niet alleen.”
En even later: “Je hebt altijd een keuze om voor angst of voor liefde te kiezen. En wat als je vandaag voor liefde kiest?”
Toen kwam het. Lotte zei het zelf, hardop, drie keer: “Dit is niet mijn toekomst.”
Er zat nog één ding onder. Lotte was heel verantwoordelijk. Maar alleen op één gebied. Ik zei: “Je neemt alleen je verantwoordelijkheid als het om geld gaat. Maar gezondheid, geluk, zingeving, je gezin: allemaal dingen om verantwoordelijkheid voor te nemen.”
Dat is wat een familieovertuiging doet. Ze maakt één ding heilig en de rest onzichtbaar. In Muscle Up zei ik het zo: “Ik word geleefd door bepaalde patronen. Ik kies nu niet zelf. En als je niet zelf kiest, ja, dan kiezen je patronen voor je.”
Lotte besloot te stoppen met solliciteren op het oude werk. De angst voor het onbekende mocht mee. Als metgezel, niet als rem.
Leg zelf twee papiertjes op de grond. Op het ene schrijf je waar je nu uit gewoonte voor kiest. Op het andere je waarden. Ga op allebei staan. Voel het verschil in je lijf, niet in je hoofd.
Schrijf daarna de zin op die je over geld van huis hebt meegekregen. Kijk ernaar. Is dat jouw zin? Of is het een oude jas van je vader of je moeder?
En als het nieuwe papiertje leeg voelt: blijf even staan. Leeg is niet fout. Leeg is nieuw.
Lees ook Draai je volumeknop open: waarom ontvangen zo moeilijk is en Stap even uit het vliegtuig: waarom het meisje in jou nooit mag landen.
Ben jij een ondernemende moeder die hierin vastloopt? Lees hoe ik werk als coach voor ondernemende moeders.
Zet hem op deze week.
Liefs,
Jonathan
Ontdek in een gratis Mini Familieopstelling waar jouw patronen vandaan komen.
SaarJonathans assistent. Ik denk met je mee; Jonathan leest zelf mee.