Ze vertelde het trots, en tegelijk een beetje beschaamd. Ze was eindelijk naar een proefles boksen geweest.
Ik noem haar Anouk. Eind dertig, moeder van twee jonge kinderen. “Ik had die les al vaker gezien en ik dacht, ik ga een keer een proefles doen. Toen heb ik anderhalve maand over gedaan om überhaupt contact op te nemen.”
Anderhalve maand. Voor één les. En toen ze er eenmaal stond? “Dan valt het allemaal 100% mee.”
Ik zei: “We maken het allemaal groter dan dat het soms daadwerkelijk is.” En: “soms moet er dus minder tijd tussen dat gevoel en je beslissing.”
Want daar zat het. Anouk voelde allang wat ze wilde. Alleen tussen dat gevoel en haar keuze zat een hele wachtkamer.
Ik vroeg wat er onder dat wachten zat. Ze hoefde niet lang na te denken: “Ja, ik wil het goed doen. Ik denk dat het perfectionisme dan weer omhoog komt, dat alle keuzes die je maakt, die moeten goed zijn, maar je weet nooit van tevoren of ze goed zijn, dus dan kan je heel lang wachten.”
Toen stelde ik de vraag waar het om draait: “Wie wil het allemaal goed doen?”
Ze zei eerst: de volwassen vrouw. En daarna, eerlijker: “Maar dit is wel zoals het bij mij geprogrammeerd is, zeg maar.”
Precies. De vrouw van eind dertig weet rationeel heel goed dat je niet perfect naar een boksles hoeft. Daarom kon ze er ook om lachen. Ik zei: “Het kleine meisje kan er niet om lachen. De volwassene jij kan er rationeel naar kijken en dat is een groot verschil.”
Want voor dat meisje voelt een verkeerde keuze levensgevaarlijk. Ik vroeg door: waar is dat meisje eigenlijk bang voor? Wat gebeurt er als ze niet perfect is? Het antwoord kwam zacht: “Afwijzing, denk ik.”
“Dus uiteindelijk komt het allemaal terug bij de angst om geen liefde te krijgen.”
Ze lachte weer. “Nou ja, het is wel een bekend verhaal.”
Ik liet het niet lopen. “En waarom moet je erom lachen?” En daarna: “Als je te veel lacht, neem je het serieus of niet?”
Lachen is soms de mooiste manier om ergens niet bij te hoeven komen. Anouk zag het patroon wel. Ze zei zelf: “Het eerste wat ik doe is naar mezelf kijken. Hoe had ik dit anders kunnen doen, heb ik het fout gedaan.”
Dat is geen verantwoordelijkheid. Dat is het oude meisje dat de schuld bij zichzelf legt, nog voordat iemand anders iets heeft gezegd. En wat er daarna in je hoofd klinkt, verwoordde ik zo: “Ik ben weer niet goed genoeg. Zie je wel, je wil dit sporten, je hebt het weer niet gedaan.”
Het lastige is: dit patroon zit zo diep dat je het pas ziet als het al gebeurd is. Dus ik zei: begin niet bij de angst. Begin bij wat je doet als je bang bent. “Misschien kom je niet bij de angst, misschien heb je het niet door, maar misschien kun je de reactie op de angst wel al eerder herkennen.”
Ga je gehaast poetsen? Ga je helemaal niet poetsen? Word je kortaf tegen je kinderen? Scroll je tot diep in de nacht? Dat zijn je signalen. En als je er één vangt, kun je de volwassen vrouw ernaast zetten en zeggen: “Hallo klein meisje. Is oké. Je bent veilig.”
Want het verdrietige is dit. Ik zei het tegen Anouk: “het kleine meisje nu doet wat haar ouders haar geleerd hebben. Zelf afwijzen.”
“Door verantwoordelijkheid te tonen en me verantwoordelijk te gedragen, krijg ik ook liefde. Door perfectionistisch te zijn, krijg ik liefde. Door de juiste keuze te maken, krijg ik liefde.”
Zo leerde een kind ooit hoe ze gezien kon worden. Mild zijn voor haar. Ze deed wat werkte. Maar als volwassen vrouw krijg je die liefde van papa en mama niet meer door perfect te zijn. Je moet hem jezelf geven. En dat kan alleen als je ook van de rommelige versie van jezelf houdt. Of zoals ik het zei: “ook op je lelijkst verdien je liefde, je bent altijd waard om van gehouden te worden.”
In mijn eigen podcast Hart & Zakelijk zei ik iets wat ik bijna elke week tegen een klant zeg: “als je één deel van jezelf afstoot, stoot je jezelf volledig af.” Het angstige meisje hoort er ook bij. Je hoeft haar niet weg te duwen. “Het angstige kindje mag lekker spelen.” Jij rijdt.
Aan het eind van de sessie gebeurde het nog een keer, live. Anouk zag dat ze wél in staat was om voor zichzelf te kiezen. Een nieuw inzicht. En binnen een paar seconden ging het al over wat ze er nu meteen mee moest doen.
Ik stopte haar: “Hallo, je hebt het godverdomme gedaan, want je wist het eerst niet en nu ben je hier, maar nu hier is het ook niet goed genoeg.”
Ze moest lachen, maar nu anders. Ze zei: “Het is alsof je dus aankomt op vakantie en eigenlijk zegt, nou, stap maar meteen weer volgend vliegtuig. Je mag niet landen.”
Ik zei: “Stap even uit dat vliegveld, geniet even van het land waar je bent.”
Ik ken dit zelf maar al te goed. Na een sportwedstrijd waar ik me doorheen had gevochten, was mijn eerste gedachte niet trots. “Mijn tijd was helemaal niet goed en mijn eerste gevoel was loser.” Pas later kwam het. “Pas later kwam het gevoel van trots.”
Herken je het bij jezelf? Je rondt iets af en je staat alweer bij de volgende gate?
Maak je eigen lijstje met signalen. Schrijf bovenaan: wat doe ik als ik bang ben om het niet goed te doen? Schrijf er minstens drie op. Poetsen, uitstellen, eindeloos nadenken, kortaf zijn, scrollen. Vraag je partner of je kinderen gerust wat zij zien. Kinderen zien alles.
Elke keer dat je deze week zo’n signaal vangt, leg je een hand op je borst en zeg je in jezelf: hallo klein meisje, je bent veilig, ik rijd.
En elke keer dat je iets afrondt, hoe klein ook, neem je één minuut om te landen. Geen volgende taak. Alleen even voelen: dit heb ik gedaan.
Lees ook Het papiertje is het probleem niet: over half kiezen en helemaal kiezen en Er is altijd was, en jij mag toch gaan zitten.
Ben jij een ondernemende moeder die hierin vastloopt? Lees hoe ik werk als coach voor ondernemende moeders.
Zet hem op deze week.
Liefs,
Jonathan
Ontdek in een gratis Mini Familieopstelling waar jouw patronen vandaan komen.
SaarJonathans assistent. Ik denk met je mee; Jonathan leest zelf mee.