Ze kwam moe binnen, na een lange werkdag. Werk dat haar leegtrok en waar ze al lang klaar mee was. Ze wist het. Ze voelde het. En toch bleef ze.
Ik noem haar Petra. Vrouw van middelbare leeftijd, moeder van dochters. Toen ik vroeg waarom ze niet allang iets anders was gaan zoeken, kwam er een verrassend antwoord. Ooit had iemand haar gewaarschuwd dat ze niet te veel van baan moest wisselen.
“Ja, het was zo’n helderziende iemand of zo, die tegen mij zei van, het is… let daar en daar op.” En toen: “Dus nou ja, dat stemmetje blijft nog steeds in mijn hoofd.”
Een vrouw die ze nauwelijks kende, bepaalde nog steeds haar keuzes.
Ik vroeg eerst iets simpels: “Is 1% beter dan 0%?” Want elke stap weg van wat je leegtrekt, is een stap. Ze gaf toe dat het zo was.
Daarna zette ik het wat scherper neer: “Dus aan het einde van de rit staat op jouw grafsteen, bedankt helderziende, want ik heb dingen niet gedaan.” Ze moest lachen. Het klonk absurd. Dat was precies de bedoeling.
Want ik zei erbij: “wees je eigen helderziende.” Niemand kan beter voorspellen wat goed voor jou is dan jouw eigen gevoel. En ik gaf haar een zin mee die ze opschreef: “Niemand hoeft jouw hoppen te begrijpen, behalve jij.”
Ze zag het meteen. “Ja, ik luister naar anderen. Ja, dat is het. Waar ik eigenlijk naar mijn gevoel moet luisteren.”
Hier ligt de valkuil. Petra had geleerd om haar pijn niet meer weg te drukken. Mooi. Maar in plaats van naar haar eigen gevoel te luisteren, ging ze nu naar de meningen van anderen luisteren. Dat lijkt anders, maar het is precies hetzelfde.
Ik zei het zo: het is “een ander masker van: ik hou mezelf altijd klein, want dat doe ik bij alles.”
En daarna nog iets harder, omdat ik zag hoeveel ze in zich heeft: “Je hoeft niet te bedelen om een antwoord, het antwoord is al hier.”
Ken je dat van jezelf? Dat je een idee hebt waar je enthousiast van wordt, en het eerst langs drie vriendinnen stuurt voordat je jezelf gelooft?
In de podcast Kijk je sh*t aan en leer je lessen, waar ik te gast was, zei ik: “In plaats van buiten naar binnen leven. Van binnen naar buiten leven.”
Toen gingen we een laag dieper. Waar heeft ze geleerd dat haar eigen stem niet genoeg is? Ik vroeg wie haar vroeger afwees, haar vader of haar moeder.
“Mijn moeder. Nou, ook mijn vader, maar dat komt omdat mijn moeder dat zei tegen mijn vader.”
Ze legde het uit. Thuis moest papa alles oplossen. Haar moeder klaagde bij haar vader, en dan was het haar vader die streng werd tegen de kinderen. Haar moeder deed zelf weinig.
Ik stelde één vraag: “Wie liet je moeder de zaakjes oplossen? Zelf, of de buitenwereld en andere mensen?”
Het bleef even stil. Toen: “Ik doe dat ook.”
Dat is systemisch werk in één zin. Haar moeder wachtte tot een ander het regelde. Petra wacht tot een helderziende, een vriendin of een collega zegt dat haar plan goed is. Ze is haar moeder trouw gebleven, zonder het te weten.
En haar vader? Daar kwam iets teers. “Maar hij zag me wel juist staan.” Haar vader zag haar. Tot haar moeder iets zei. Dan koos hij niet voor zijn dochter. “Nee, zo sterk was hij niet.”
Ik zei: “En daarin leken je moeder en vader dus heel veel op elkaar. Je moeder was niet zo sterk door het te zeggen en je vader was niet zo sterk om tegen je moeder in te gaan.”
En daarna het stuk dat haar raakte: “En vervolgens wijs je jezelf ook nog eens af, zoals je vader jou afwees.” Ze ziet zichzelf wel staan, net als papa. Tot er een stem van buiten komt. Dan laat ze zichzelf vallen.
Ik vroeg: “Van wie heb je geleerd om leiding te nemen, als je vader en moeder het dus ook op een bepaalde manier niet deden?” Mild over haar ouders. Ze deden wat ze konden. Maar streng over het patroon, want het kost haar elke dag energie.
En ik zei erbij, zodat ze zichzelf niet ging afrekenen: “En wat we hier bespreken is niet wat je wel kan, maar waar het vandaan komt wat je ingewikkeld vindt of niet zo goed kan.”
Haar reactie: “Oh, wat verhelderend.” En even later, met een glimlach: “Nou mag ik het zelf zijn.”
In de podcast Thuiskomen bij jezelf, waar ik te gast was, zei ik iets wat precies hierover gaat: “Wat is, als je echt thuiskomt bij jezelf, wat blijft er dan over? Dat is niet de stem van je vader en moeder, niet wat zij tijdens de opvoeding hebben gezegd wat je moet doen, niet van je vrienden, niet van social media.”
Veel vrouwen die bij mij komen zitten opgesloten in de verwachtingen van een ander. Ik zei het jaren geleden al in een podcast: “Vaak zijn ze hun eigen cipier.” De sleutel ligt niet bij de helderziende. Niet bij je moeder. Niet bij je vriendin.
Tijdens de sessie stuurde Petra trouwens al een mailtje naar haar werk om haar uren anders te verdelen, zodat ze minder kapot thuiskomt. Een kleine stap. Ik zei: “Het is zelfliefde in actie.”
Schrijf de zin op die Petra opschreef: “Wil je het leven leven in het beeld van anderen, of in het beeld van jouw hart en jouw geluk?”
Kijk daarna naar je eigen gezin van vroeger. Wie nam bij jullie thuis de beslissingen? Wie wachtte tot een ander het oploste? Schrijf op welk van die twee patronen jij nu het meest herhaalt.
En de volgende keer dat je een idee hebt, stuur het naar niemand. Geef jezelf eerst drie redenen waarom het klopt. Omdat het goed voelt. Omdat je er energie van krijgt. Omdat je er rustig van wordt. Pas daarna mag je het delen, als je dat nog wilt.
In een andere podcast zei ik: “Als je één keer die stem van je vader of je moeder of die wijzende vriend die altijd met die goedbedoelde adviezen met jou komt, als je die aan de kant schuift en zegt: ik kies voor mezelf. Begin daar één keer mee.”
Lees ook De supermarkt van je leven: wie plakt het prijskaartje? en Het stemmetje van je ouders, ook als ze er niet meer zijn.
Herken je patronen die je van thuis hebt meegekregen? Lees hoe je oude patronen kunt helen.
Zet hem op deze week.
Liefs,
Jonathan
Ontdek in een gratis Mini Familieopstelling waar jouw patronen vandaan komen.
SaarJonathans assistent. Ik denk met je mee; Jonathan leest zelf mee.